BudownictwoB2B: OknaidrzwiB2B DachyB2B InstalacjeB2B WykańczanieB2B PrzegrodyB2B
 
 
Szukaj według województwa

Wybierz województwo:

 
 
Vademecum

Kręgle (bowling) - Klasyczne czy bowling?

Któż nie widział animowanej kreskówki Między nami jaskiniowcami, a w niej Freda Flinstona na kręgielni. I choć bajki nie muszą mieć nic wspólnego z historią, to tutaj scenarzyści nic nie przesadzili. Historycy przypuszczają, że jaskiniowcy rzucali kamieniami w inne kamienie. Dlatego kręgle uchodzą za jedną z najstarszych gier ruchowych na świecie!

Dowody na istnienie tej dyscypliny znaleziono w egipskich grobowcach. Kręgle i kule w nich umieszczone były z kamienia. Istnieje teoria, że początkowo rzucano w celach obronnych, a potem dopiero ustalono sobie cel, czyli kręgle. Za czasów Juliusza Cezara, ok. 50 roku p.n.e. ludzie zamieszkujący alpejskie regiony Italii uprawiali grę uważaną za prekursora również bocce. W IV wieku na terenach obecnych Niemiec kręgle stały się częścią ceremonii religijnych. Jednak w wielu państwach średniowiecznych tępiono ją, a nawet oficjalnie zakazywano. Władcom nie podobało się to, że odciąga ludzi od pracy oraz że rozwija się przy niej... hazard.

Charakter sportowy kręglom nadano na przełomie XIX i XX wieku. W pewnym stopniu przyczyniła się do tego rywalizacja dwóch odmian: kręgli klasycznych oraz bowlingu. Ten ostatni wymyślili Amerykanie, którym istnienie kręgli uświadomili holenderscy osadnicy. Praktyczny naród dołożył ponoć jeden dodatkowy kręgiel, aby obejść zakaz obowiązujący w stanie Connecticut dla gry klasycznej, czyli w dziewięć kręgli. Do Polski, tak jak do większości krajów europejskich, najwcześniej dotarła ta pierwsza forma. Ogólnokrajowy związek zarejestrowano już w 1924 roku. Bowling to już historia ostatnich lat, gdy zaczęły powstawać nowoczesne kręgielnie.

W obu formułach gry chodzi o to samo, czyli strącenie wszystkich kręgli. Główne różnice dotyczą: liczby kręgli, budowy torów, kul, kręgli oraz zasad liczenia punktów. Każdy z torów kręglarskich wymaga innej techniki gry. Na świecie ta dyscyplina funkcjonuje pod wieloma nazwami – skittles, kegling, dziewięć słupków, quilles... Profesjonalnie obie odmiany uprawia ponad 10 milionów zawodników i zawodniczek na świecie, natomiast rzesze amatorów przekraczają 100 milionów! Gra stała się tym bardziej popularna, gdy na kręgielnie weszła automatyka. Pierwszy automat do ustawiania kręgli zbudował w przydomowym warsztacie Fred Schmidt.

KRĘGLE KLASYCZNE

Rzuca się w dziewięć kręgli kulą bez otworów trzymaną w całej dłoni. Rozgrywka toczy się na torach asfaltowych, parkietowych i nożycowych. Długość rozbiegu wynosi 6,5 metra. Jest tzw. deska nasadzenia, z której wyrzuca się kulę (długość 5,5, szerokość 0,35 m). Natomiast na poszczególnych torach różna jest długość bieżni i szerokość toru oraz ukształtowanie nawierzchni. Długość bieżni to w zależności od toru od 18 do 23,5 metra, a szerokość od 35 do 125 cm. Tor asfaltowy jest idealnie prosty, a tory parkietowe i nożycowe stopniowo wznoszą się, by przy polu kręgli osiągnąć 10 centymetrów przewyższenia w stosunku do początku bieżni. Są też wklęśnięcia około 3,4 mm w osi symetrii toru (nożycowy) do nawet 4,5 mm (parkietowy). Dlatego tutaj kula po bieżni porusza się nie po linii prostej, ale łukiem.

Na każdym z torów dziewięć kręgli ustawionych jest na tzw. szachownicy w specjalnych gniazdach, a prześwit między nimi wynosi 15 cm. Kula ma średnicę 16 cm, a zatem nie zachodzi obawa, że przejdzie między nimi. Kręgle ustawiane są na polu w kształcie kwadratu, którego przekątna pokrywa się z osią symetrii toru. Używa się kręgli z tak umieszczonym środkiem ciężkości, że kula uderza poniżej niego. Przy zbyt silnym i nieprecyzyjnym uderzeniu kręgle mogą być wybijane w górę.

Kręgle w podstawie mają wydrążony otwór, w którym znajduje się metalowa tuleja ze stalową kulką wypychaną za pomocą sprężyny. Spód kręgli pokryty jest stalową płytką. Ponadto poszczególne kręgle w kręgielniach o ręcznym ustawianiu, w zależności od toru, są oznaczane paskami na szyjce o różnej szerokości, które warunkują ich miejsce ustawienia na szachownicy. Wymiary kręgli to: wysokość 400 mm, grubość 100 mm, ciężar od 1,75 do 1,85 kg.

Kule mają różne wymiary w zależności od torów – średnica 160 mm, ciężar 2,85 kg (asfaltowe), średnica 165 mm, ciężar 3,05-3,15 kg (parkietowe i nożycowe). Normy międzynarodowe przewidują rozgrywki 100 rzutów dla kobiet oraz 200 dla mężczyzn. Gra się solo, w parach lub w sześcioosobowych drużynach. Na każde 50 rzutów jest 20 minut. Za każdy strącony kręgiel przyznawany jest jeden punkt.

BOWLING

Jest tutaj dziesięć kręgli, a kula ma trzy otwory na palce (dwa środkowe oraz kciuk). Palce powinny wchodzić w otwory do drugiej kostki, natomiast kciuk powinien schować się cały. Pozostałe dwa palce umieszczamy wygodnie na kuli, tak aby dłoń przylegała luźno do jej powierzchni. Jeżeli otwory są dobrze dopasowane, gracz może rzucić stosunkowo ciężką kulą bez konieczności jej ściskania. Kręgielnie są zautomatyzowane, a komputer liczy za zawodników punkty. A jest co liczyć, bo w jednej grze można uzyskać nawet 300 punktów.

Gra składa się z 10 rund. Podczas jednej rundy można wykonać maksymalnie dwa rzuty kulą. Gdy strąci się wszystkie za pierwszym razem, jest „strike”, który ma wartość 10 oraz dodatkowo łączną liczbę punktów zdobytych podczas dwóch następnych rzutów. Jeśli nie wszystkie kręgle zostaną strącone za pierwszym razem, gracz ponawia rzut. Jeśli w nim strąci wszystkie kręgle, ma tzw. spare, czyli 10 punktów plus liczba punktów równa liczbie kręgli strąconych w następnym rzucie. Jeśli nie, to dostaje tyle punktów, ile zbił kręgli. Jest to tzw. open frame – gracz otrzymuje tzw. open game, czyli tylko tyle punktów, ile strącił kręgli.

STRÓJ

Gra się w specjalnym obuwiu z podeszwą wykonaną z tworzywa, które pozwala na zrobienie odpowiedniego poślizgu przed rzutem. Kula jest wykonana z mas plastycznych, najczęściej z nowotekstu i leucoritu. Uderza w środek ciężkości kręgla. Kręgle mają wysokość 381 mm, grubość 121 mm, ciężar od 1,36 do 1,53 kg. Kręgle ustawia się w trójkąt z wierzchołkiem skierowanym w stronę rzutu. Kula ma średnicę 218 mm i waży do 7,255 kg. Zawodowcy używają własnych kul.

Długość rozbiegu waha się od 3,66 do 4,88 m, długość bieżni, czyli od linii wyrzutu do pierwszego kręgla, wynosi 18,283 m, a jego szerokość 106 cm.

 


 

logo footer